Chế độ dinh dưỡng cho bệnh nhân ung thư và những lưu ý cần thiết

253

Dinh dưỡng có tác dụng tăng cường thể lực giúp người bệnh đủ sức khỏe để theo được hết các liệu pháp điều trị nặng nề. Tuy nhiên, do nhiều quan niệm sai lầm mà chế độ dinh dưỡng cho bệnh nhân ung thư hiện vẫn chưa được chú trọng trong quá trình điều trị, khiến cho tình trạng sụt cân, suy kiệt ngày càng trầm trọng.

Vai trò của dinh dưỡng đối với bệnh nhân ung thư

Theo thống kê của Tổ chức Y tế thế giới, mỗi năm Việt Nam có khoảng 95.000 bệnh nhân chết vì ung thư, trong đó 80% bị sụt cân, 30% chết vì suy kiệt trước khi qua đời do khối u. Đây là minh chứng cho thấy tác động xấu của việc thiếu hụt dinh dưỡng cho bệnh nhân ung thư.

Các chuyên gia cho biết, việc xây dựng một chế độ dinh dưỡng hợp lý trước, trong và sau mỗi lộ trình điều trị là điều vô cùng quan trọng giúp tăng cường thể lực cho bệnh nhân chứ không phải “bổ sung dinh dưỡng cho khối u” như nhiều người vẫn lầm tưởng.

dinh-duong-cho-benh-nhan-ung-thu

Chế độ dinh dưỡng đóng vai trò vô cùng quan trọng giúp tăng cường sức khỏe cho bệnh nhân ung thư

Ăn đúng bữa, đúng giờ, đủ chất trước, trong và sau khi điều trị sẽ giúp bệnh nhân ung thư có đủ sức khỏe, nền tảng thể lực chống chọi được những bất lợi do tác dụng phụ của phương pháp hóa trị, xạ trị hay phẫu thuật.

Để đảm bảo dinh dưỡng hợp lý, người bệnh cần bổ sung thực phẩm đầy đủ các nhóm chất như: đạm – bột đường – béo – vitamin, khoáng chất – nước. Người thân nên chiều theo khẩu vị của người bệnh, chia nhỏ các bữa ăn để cơ thể dễ hấp thụ dưỡng chất.

Bệnh nhân ung thư cũng nên tích cực vận động, hạn chế nằm một chỗ để cơ thể dẻo dai, thư giãn đầu óc giúp cho việc điều trị đạt kết quả cao hơn.

Một số dưỡng chất cần bổ sung trong bữa ăn hàng ngày của bệnh nhân ung thư

Trong thực đơn ăn uống hàng ngày của bệnh nhân ung thư cần đảm bảo cung cấp đủ các dưỡng chất sau đây:

Protein

Protein là yếu tố cơ bản giúp cơ thể làm lành vết thương, chống nhiễm trùng trong và sau phẫu thuật, truyền hóa chất và xạ trị. Nó cũng là nguyên liệu bồi phục lại khối nạc của cơ thể đã mất do tăng quá trình dị hóa. Đồng thời giúp tăng cường khả năng ngon miệng trong khi bệnh nhân ung thư gặp phải tình trạng chán ăn, ăn uống kém.

dinh-duong-cho-benh-nhan-ung-thu-2

Thực phẩm giàu protein rất cần thiết cho bệnh nhân ung thư

Khẩu phần ăn của cho người bệnh ung thư cũng cần đa dạng trong mỗi bữa ăn. Nguồn thực phẩm bổ sung protein gồm có: các loại thịt màu trắng như thịt gia cầm, các loại thịt đỏ như thịt lợn nạc, thịt bò hay các loại hải sản như tôm, cua, cá,….

Tinh bột

Tinh bột là nguồn cung cấp năng lượng chính cho cơ thể trong các hoạt động thể lực và chức năng của các cơ quan. Nguồn tinh bột mà bệnh nhân ung thư nên bổ sung bao gồm các loại ngũ cốc như: Gạo, ngô, lúa mì, hạt lúa mạch, các loại củ như khoai tây, khoai lang, khoai sọ, sắn…. Lưu ý, người bị ung thư nên tránh ăn các loại thực phẩm chế biến sẵn gây nhiều tác hại cho cơ thể. Bên cạnh đó, các chất phụ gia, chất bảo quản thực phẩm đều là những nhân tố góp phần làm tăng tỷ lệ bệnh ung thư.

Các chất béo

Khi vào cơ thể, chất béo sẽ được chuyển hóa và sử dụng để dự trữ năng lượng, phân tách các mô và vận chuyển một số loại vitamin trong cơ thể.

  • Chất béo đơn dòng: có trong dầu thực vật như dầu ôliu, dầu lạc.
  • Chất béo đa dòng: có trong dầu thực vật như dầu hướng dương, dầu ngô.
  • Chất béo bão hòa: có nguồn gốc từ động vật (gia súc, gia cầm, bơ, sữa..), từ thực vật (dừa). Không nên sử dụng quá 10% chất béo bão hòa trong số chất béo cần thiết.
  • Chất béo chuyển tiếp: hình thành khi dầu thực vật được chế biến thành bơ thực vật và có trong một số sản phẩm sữa. Không nên ăn loại chất béo này.

Vitamin và khoáng chất

Vitamin và khoáng chất có nhiều trong các loại rau củ quả. Người thân nên lựa chọn những thực phẩm tươi sạch, đảm bảo chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm, bảo quản trong điều kiện lạnh, hạn chế làm mất các vitamin trong quá trình chế biến cũng như sơ chế, bảo quản. Chế độ ăn nhiều rau quả giúp cung cấp các loại vitamin và giúp cơ thể tiêu hoá tốt hơn.

Những lưu ý cần thiết về chế độ dinh dưỡng cho bệnh nhân ung thư

  • Chia thành nhiều bữa nhỏ trong ngày, khoảng 5-6 bữa/ngày; tăng cường bổ sung những loại thức ăn mà bệnh nhân ung thư ưa thích. Không nên ăn quá nhiều thịt đỏ, các loại gia vị và nước sốt trong món ăn…
  • Đối với bệnh nhân điều trị bằng hóa trị, xạ trị thường gặp tác dụng phụ chán ăn, buồn nôn, nôn, do đó cần phải tích cực uống nhiều nước, khoảng trên 2 lít nước/ngày. Hạn chế các loại đồ ăn có nhiều mùi, thức ăn chiên xào nhiều dầu mỡ, nên ăn thành nhiều bữa nhỏ, tránh ăn quá no một lúc.

Bệnh nhân hóa, xạ trị ung thư nên uống nhiều nước mỗi ngày

  • Bệnh nhân xạ trị ở vùng đầu cổ có thể gặp tác dụng phụ giảm tiết nước bọt, dẫn đến khô miệng, đau, viêm nhiễm, hạn chế cử động nhai nuốt,… khiến cho tình trạng chán ăn càng trầm trọng. Trong trường hợp này, cần lưu ý:
    • Khám răng miệng tổng thể trước khi bắt đầu xạ trị vùng đầu cổ.
    • Nên ăn thức ăn mềm hoặc chế biến nhiều nước; nhai kẹo cao su hoặc ăn thêm hoa quả chua nhằm tăng tiết nước bọt.
    • Tránh ăn đồ quá cay nóng hay quá lạnh, thức ăn cứng, khó nhai nuốt
    • Vệ sinh răng miệng và súc miệng tối thiểu 4 lần trong 1 ngày.
    • Uống nhiều nước, trên 2 lít nước/ ngày, có thể uống nước lọc, các loại nước trái cây. Hạn chế các đồ uống có cồn, chất kích thích…
  • Kết hợp sử dụng sản phẩm chứa beta glucan 1,3/1,6: Bên việc xây dựng chế độ dinh dưỡng hợp lý, sinh hoạt lành mạnh, bệnh nhân ung thư nên kết hợp thêm bộ đôi sản phẩm ISABG Plus chứa thành phần chính Beta glucan 1,3/1,6 tinh khiết hàm lượng cao giúp tăng cường sức đề kháng, ngăn ngừa và hỗ trợ điều trị ung thư.

Điều trị ung thư là quá trình lâu dài, đòi hỏi người bệnh có một sức khỏe tốt. Chính vì thế, một chế độ ăn uống phù hợp, đầy đủ dinh dưỡng và năng lượng là điều rất cần thiết, đóng vai trò quan trọng giúp tăng cường thể trạng, chất lượng cuộc sống cũng như tăng hiệu quả điều trị cho bệnh nhân ung thư.

Để được tư vấn cụ thể bệnh ung thư cũng như biện pháp phòng ngừa và hỗ trợ điều trị, quý độc giả vui lòng gọi điện đến tổng đài miễn cước: 0936.057.556 hoặc đặt câu hỏi tại đây.